Er is een gesprek dat ik regelmatig voer met nieuwe klanten. Ik vraag om toegang tot hun webserver en dan blijft het stil. Ze hebben wel een inlog voor hun website, maar niet voor de map waar hij in staat. Die gegevens zitten bij een bouwer waar ze al twee jaar geen contact mee hebben.
Dan kun je weinig. Geen back-up maken, geen probleem oplossen, geen verhuizing voorbereiden.
Bij Elit BV was dat gelukkig op orde. Ik verzorgde daar het webdesign en de vindbaarheid. Bij oplevering hebben we alle toegangen op naam van het bedrijf gezet.
Niet alleen de beheeromgeving, maar ook de servertoegang en het domein. Dat kostte tien minuten en het betekent dat ze nooit afhankelijk zijn van mijn beschikbaarheid.
FTP is de achterdeur naar de bestanden van je website.
Wat is FTP?
FTP staat voor File Transfer Protocol. Het is een manier om bestanden overzetten tussen je eigen computer en je webserver.
Je opent een programma, logt in met een adres, een gebruikersnaam en een wachtwoord. Daarna zie je twee vensters naast elkaar: jouw computer links, de server rechts. Slepen en klaar.
Waar je het voor gebruikt
Voor alles wat buiten je beheeromgeving valt. Een themabestand aanpassen, een back-up downloaden, of een plugin verwijderen die je site heeft platgelegd.
Dat laatste is de klassieke reddingsactie. Kun je niet meer inloggen omdat er iets misgaat? Dan is dit vaak de enige weg naar binnen. Meer over die kant lees je bij backend.
FTP of SFTP?
Gebruik SFTP, altijd. Het gewone FTP stuurt je gebruikersnaam en wachtwoord onversleuteld over het internet.
Dat betekent dat iemand op hetzelfde netwerk ze kan meelezen. Op een openbaar wifinetwerk is dat geen theoretisch risico.
SFTP doet hetzelfde werk over een beveiligde verbinding. Vrijwel elke hostingpartij biedt het aan, vaak zonder dat je het hoeft aan te vragen. Dezelfde gedachte als bij HTTPS.
Het gewone FTP is inmiddels deprecated in de meeste moderne opzetten. Werkt het bij jou nog, dan is dat eerder een waarschuwing dan een geruststelling.
Heb je het nodig?
In het dagelijks gebruik niet. Teksten, afbeeldingen en pagina’s beheer je gewoon in je CMS.
Wanneer het wel nodig is
Je site is onbereikbaar en je kunt niet meer inloggen.
Je wilt een volledige kopie van je bestanden maken.
Voor die vijf momenten wil je die gegevens hebben. Niet omdat je ze vaak gebruikt, maar omdat je ze precies dan nodig hebt.
Wat je doet als je nergens meer bij kunt
Bel je hostingpartij, niet je bouwer. Jij bent daar de klant en jij hebt recht op toegang tot je eigen omgeving.
Weet je niet eens wie je hosting doet? Dan is dat op te zoeken via je domeinnaam. Ook dat is een reden om je gegevens vandaag nog na te lopen.
Toegang op orde houden
Vraag je hostingpartij om je gegevens en zet ze op naam van je bedrijf. Dat is geen wantrouwen richting je bouwer, dat is gewoon eigenaarschap.
Het inloggegevens bewaren doe je in een wachtwoordbeheerder, niet in een mailtje uit 2021. Zorg dat meer dan een persoon binnen je bedrijf erbij kan.
Let tot slot op bestandsrechten. Zet je bestanden verkeerd terug, dan kan je site onbereikbaar worden of juist te open staan. Ik controleer dat bij onderhoud, want het is een fout die je zelf niet ziet.
Wat je in plaats daarvan kunt gebruiken
Veel hostingpartijen bieden tegenwoordig een bestandsbeheerder in je klantenpaneel. Voor kleine ingrepen is dat makkelijker dan een apart programma installeren.
Voor grotere klussen werkt een echt programma prettiger. Je ziet dan beide kanten naast elkaar en je kunt hele mappen in een keer overzetten.
Wat je nooit doet
Rechtstreeks bestanden aanpassen op je live website. Dat is dezelfde fout als werken zonder testomgeving, en de gevolgen zijn even vervelend.
Maak eerst een kopie van het bestand dat je wijzigt. Gaat het mis? Dan zet je het in tien seconden terug.
Meer vragen over FTP
Dit zijn de vragen die ik hierover het vaakst krijg. Ik werk ze los uit.
Wat doe je als je niet meer bij je eigen website kunt?
Wat is FTP?
Het verschil is versleuteling, en dat is geen detail. Gebruik altijd SFTP.
Het gewone FTP stuurt je gebruikersnaam en wachtwoord onversleuteld over het internet. Dat betekent dat iemand op hetzelfde netwerk ze kan meelezen.
Op een openbaar wifinetwerk in een cafe of een hotel is dat geen theoretisch risico. Wie je gegevens onderschept, kan je hele website vervangen.
SFTP doet exact hetzelfde werk, maar dan over een beveiligde verbinding. Je merkt er in gebruik niets van, behalve dat je een ander poortnummer invult.
Vrijwel elke hostingpartij biedt het aan, vaak zonder dat je het hoeft aan te vragen. Het is dezelfde gedachte als bij HTTPS. Werkt gewoon FTP bij jou nog, dan is dat eerder een waarschuwing dan een geruststelling.
Controleer welke variant jij gebruikt. Staat er in je programma nog gewoon FTP ingesteld, vraag je hostingpartij dan om de beveiligde gegevens. Vraag ook meteen om het juiste poortnummer, want dat verschilt per aanbieder.
Wat is het verschil tussen FTP en SFTP?
FTP staat voor File Transfer Protocol. Het is een manier om bestanden over te zetten tussen je eigen computer en je webserver.
Je opent een programma, logt in met een adres, een gebruikersnaam en een wachtwoord. Daarna zie je twee vensters naast elkaar: jouw computer links, de server rechts. Bestanden slepen en klaar.
Je gebruikt het voor alles wat buiten je beheeromgeving valt. Een themabestand aanpassen, een volledige back-up downloaden, of een plugin verwijderen die je site heeft platgelegd.
Dat laatste is de klassieke reddingsactie. Kun je niet meer inloggen omdat er iets misgaat, dan is dit vaak de enige weg naar binnen.
In het dagelijks gebruik heb je het niet nodig. Maar op het moment dat je het nodig hebt, is het meestal urgent. Meer over die kant lees je bij backend.
Regel dit voordat je het nodig hebt. Op het moment dat je site plat ligt, is er geen tijd om uit te zoeken bij wie je moet zijn.
Heb ik FTP nodig als ik met WordPress werk?
In het dagelijks gebruik niet. Teksten, afbeeldingen en pagina’s beheer je gewoon in je CMS via je browser.
Er zijn vijf momenten waarop je het wel nodig hebt. Je site is onbereikbaar en je kunt niet meer inloggen. Je wilt een volledige kopie van je bestanden maken.
Er moet iets aan een themabestand gebeuren. Je verhuist naar een andere hostingpartij. Of je zet een kopie klaar om op te testen.
Voor die vijf momenten wil je die gegevens hebben liggen. Niet omdat je ze vaak gebruikt, maar omdat je ze precies dan nodig hebt en dan geen tijd hebt om te zoeken.
Veel hostingpartijen bieden tegenwoordig ook een bestandsbeheerder in je klantenpaneel. Voor kleine ingrepen is dat vaak makkelijker dan een apart programma installeren.
Vraag je hostingpartij of er een bestandsbeheerder in je klantenpaneel zit. Voor kleine ingrepen scheelt dat een installatie en een handleiding. Zet die link daarna in je favorieten, dan zoek je hem niet opnieuw.
Hoe krijg ik mijn FTP-gegevens?
Bij je hostingpartij, niet bij je bouwer. Dat onderscheid is belangrijker dan het klinkt.
Jij bent de klant van de hosting, dus jij hebt recht op toegang tot je eigen omgeving. In je klantenpaneel kun je die gegevens meestal zelf aanmaken of opvragen.
Weet je niet eens wie je hosting verzorgt? Dat is op te zoeken via je domeinnaam. Dat is op zichzelf al een goede reden om dit vandaag na te lopen.
Zet die gegevens daarna op naam van je bedrijf en bewaar ze in een wachtwoordbeheerder. Niet in een mailtje uit 2021 en niet alleen in het hoofd van je bouwer.
Zorg dat meer dan een persoon binnen je bedrijf erbij kan. Dit is precies het soort informatie dat je nodig hebt op het moment dat iemand met vakantie is.
Doe die controle een keer per jaar, bijvoorbeeld rond je jaarcijfers. Toegangen verlopen, mensen vertrekken en wachtwoorden veranderen.
Wat doe je als je niet meer bij je eigen website kunt?
Dat gesprek voer ik regelmatig met nieuwe klanten. Ze hebben wel een inlog voor hun website, maar niet voor de map waar hij in staat.
Die gegevens zitten dan bij een bouwer waar al twee jaar geen contact mee is. Zonder toegang kun je weinig: geen back-up maken, geen probleem oplossen, geen verhuizing voorbereiden.
Begin bij je hostingpartij. Als het abonnement op naam van je bedrijf staat, kunnen zij je helpen na identificatie.
Staat het op naam van je bouwer, dan wordt het lastiger. Dan hangt het af van je afspraken en van zijn medewerking.
Daarom regel ik dit bij oplevering standaard. Beheeromgeving, servertoegang en domein op naam van het bedrijf. Dat kost tien minuten en het voorkomt een probleem waar je jaren later tegenaan loopt. Neem het mee in je onderhoud.
Zie dit niet als wantrouwen richting je bouwer. Het is gewoon eigenaarschap, en een goede bouwer regelt het uit zichzelf bij oplevering.
Weet jij of je zelf bij de bestanden van je eigen website kunt? Stuur me je website via het formulier hieronder. Ik zoek uit bij welke partij je hosting draait en leg uit hoe je je toegang op naam van je bedrijf krijgt. Dat kost je niets en het voorkomt een dure afhankelijkheid. Vermeld je plaats, dan weet ik meteen waar je zit.
Waar kan ik je mee helpen?
Ook bekend als: File Transfer Protocol, SFTP, bestandsoverdracht
