CDN: je bestanden dichter bij je bezoeker

Een website met veel beeld wordt zwaar. Elke productfoto is een apart bestand dat opgehaald moet worden. Staat je server in Amsterdam en zit je bezoeker in Limburg, dan merk je dat nauwelijks. Zit hij in Spanje, dan wordt het wachten.

Datzelfde geldt bij drukte. Honderd bezoekers tegelijk die elk veertig foto’s ophalen, dat voelt je server.

Bij Wijnwagentje speelde precies dat. Ik verzorgde de productfotografie, het webdesign en de vindbaarheid. Mooie foto’s, maar het waren er veel en ze waren groot.

Ik heb twee dingen gedaan. Eerst alle beelden omgezet naar een lichter formaat. Daarna heb ik de mediabestanden serveren via een CDN laten lopen. De pagina’s met veel productbeeld werden merkbaar sneller, ook op mobiel.

CDN uitgelegd in het webdesign woordenboek van Project Direct
Een CDN zet kopieen van je bestanden dichter bij de bezoeker.

Wat is een CDN?

CDN staat voor Content Delivery Network. Het is een netwerk van servers verspreid over de hele wereld. Die servers bewaren kopieen van je afbeeldingen, stijlen en scripts.

Vraagt een bezoeker een pagina op, dan komt de tekst van jouw server. De zware bestanden komen van de dichtstbijzijnde kopie. Minder afstand betekent minder wachttijd.

Wat er niet doorheen gaat

Je database blijft op je eigen server staan. Een CDN vervangt je hosting dus niet. Het neemt alleen het zware transport over.

Wat levert het op?

Snelheid buiten je eigen regio

De winst zit vooral in laadtijd wereldwijd. Heb je alleen klanten in Noord-Holland, dan is die winst klein. Verkoop je aan heel Europa, dan is hij groot.

Minder belasting op je server

Je eigen server hoeft de zware afbeeldingen niet meer te versturen. Dat scheelt bandbreedte en rekenkracht. Bij piekmomenten merk je dat direct.

Bescherming

De meeste aanbieders bieden ook bescherming tegen aanvallen. Verkeer loopt eerst langs hun netwerk. Kwaadaardige verzoeken worden daar al tegengehouden.

Het verschil met caching

Deze twee worden vaak verward. Cache gaat over niet opnieuw opbouwen. Een CDN gaat over niet ver versturen.

Ze bijten elkaar niet. Sterker nog, samen werken ze het best. Eerst zorg je dat je pagina snel klaar is. Daarna zorg je dat hij snel aankomt. Meer daarover lees je bij pagespeed.

Heeft jouw site er een nodig?

Eerlijk antwoord: vaak niet. Ik zie CDN’s aangezet worden op sites met vijftig bezoekers per dag, allemaal uit dezelfde provincie. Dat levert niets op en het maakt de opzet ingewikkelder.

Wanneer ik het wel adviseer

  • Je hebt bezoekers buiten Nederland en Belgie.
  • Je site staat vol met beeld of video.
  • Je hebt regelmatig pieken, bijvoorbeeld na een campagne.
  • Je webwinkel heeft honderden productfoto’s.
  • Je hebt last van geautomatiseerde aanvallen.

Herken je hier niets in? Investeer je tijd dan liever in lichtere afbeeldingen. Kijk daarvoor bij WebP.

Waar het mis kan gaan

Een CDN bewaart kopieen. Vervang je een foto, dan kan de oude versie nog even blijven hangen. Dat is dezelfde valkuil als bij gewone cache.

Ook kan een verkeerd ingestelde beveiliging bezoekers blokkeren. Denk aan een formulier dat plots niet meer verstuurt. Test na het aanzetten dus altijd je hele bestelroute.

Werk je met WordPress, dan regel je dit met een plugin of via je hostingpartij. Sommige aanbieders van webhosting hebben het al ingebouwd. Dat is meestal de eenvoudigste route.

Mijn advies

Zet een CDN niet aan omdat het modern klinkt. Kijk eerst waar je bezoekers vandaan komen. Kijk daarna hoe zwaar je pagina’s zijn. Pas als beide antwoorden erom vragen, is het de moeite waard.

Zo controleer je of het werkt

Meet je laadtijd voor en na het aanzetten. Doe dat vanaf meerdere locaties, niet alleen vanuit je eigen kantoor. Kijk daarna in de ontwikkelaarstools van je browser waar je bestanden vandaan komen. Staat er een adres van je netwerkaanbieder, dan loopt het goed. Zie je nog je eigen domein, dan is er iets niet gekoppeld. Die check kost twee minuten en scheelt veel giswerk.

Meer vragen over CDN

Dit zijn de vragen die ik hierover het vaakst krijg. Ik werk ze los uit.

  • Wat is een CDN en wat doet het?
  • Heeft een Nederlandse website een CDN nodig?
  • Wat kost een CDN ongeveer?
  • Wat is het verschil tussen een CDN en caching?
  • Kan een CDN je website juist vertragen?
  • Hoe stel je een CDN in bij WordPress?
Vaak niet, en dat zeg ik tegen de trend in. Ik zie CDN’s aangezet worden op sites met vijftig bezoekers per dag uit dezelfde provincie. Het rekensommetje is simpel. Staat je server in Nederland en zitten je klanten in Nederland? Dan is de afstand al klein. De winst van een tussenstop is dan verwaarloosbaar. Er zijn wel situaties waarin het wel loont. Je hebt bezoekers buiten Nederland en Belgie. Je site staat vol met beeld of video. Je krijgt regelmatig pieken na een campagne of een uitzending. Ook een webwinkel met honderden productfoto’s profiteert ervan. Datzelfde geldt als je last hebt van geautomatiseerde aanvallen. Herken je niets van dat rijtje? Steek je tijd dan liever in lichtere afbeeldingen. Kijk daarvoor bij WebP. Dat levert bij de meeste sites veel meer op. Kijk eerst in je statistieken waar je bezoekers vandaan komen. Dat cijfer geeft binnen een minuut antwoord op deze hele vraag.
CDN staat voor Content Delivery Network. Het is een netwerk van servers verspreid over de wereld. Die servers bewaren kopieen van je afbeeldingen, stijlen en scripts. Vraagt een bezoeker jouw pagina op, dan gebeurt er iets slims. De tekst en de gegevens komen van jouw eigen server. De zware bestanden komen van de kopie die het dichtst bij die bezoeker staat. Minder afstand betekent minder wachttijd. Voor iemand in Barcelona scheelt dat merkbaar. Voor iemand in Hoorn nauwelijks, want die zit toch al dicht bij je server. Je database blijft altijd op je eigen omgeving staan. Een CDN vervangt je hosting dus niet en neemt geen beheer over. Het pakt alleen het zware transport op. De meeste aanbieders bieden er beveiliging bij. Verkeer loopt eerst langs hun netwerk, waar rare verzoeken al worden tegengehouden. Meer over snelheid lees je bij pagespeed. Zie het als een magazijn met filialen door het land. Het hoofdkantoor blijft waar het is. Alleen de voorraad ligt dichter bij de klant.
Minder dan de meeste mensen verwachten. Er zijn aanbieders met een gratis niveau dat voor een gewone bedrijfssite ruim volstaat. Betaalde pakketten beginnen meestal rond een tientje per maand. Je betaalt dan voor extra beveiliging, betere statistieken en meer controle. Voor sites met veel verkeer wordt er ook gerekend per verstuurde hoeveelheid data. Soms zit het al bij je hosting inbegrepen. Kijk daar eerst even, want dat is de eenvoudigste route. Sommige aanbieders van webhosting hebben het gewoon ingebouwd. De echte kosten zitten vaak niet in het abonnement. Ze zitten in het instellen en in het oplossen van problemen daarna. Reken op een uurtje werk om het netjes te configureren. Zet het daarom pas aan als je weet waarom. Een dienst die niets oplevert kost altijd meer dan hij lijkt te kosten. Begin bij het gratis niveau als je wilt proberen. Merk je geen verschil, dan zet je het gewoon weer uit.
Deze twee worden constant verward, maar ze doen echt iets anders. Cache gaat over niet opnieuw opbouwen. Een CDN gaat over niet ver versturen. Bij caching bewaart je server het eindresultaat van een pagina. De volgende bezoeker krijgt die bewaarde versie, zonder dat er iets berekend hoeft te worden. Dat scheelt rekentijd op je eigen server. Bij een CDN gaat het om afstand. De pagina is al klaar, maar moet nog reizen. Een kopie dichter bij de bezoeker verkort die reis. Ze bijten elkaar niet, integendeel. Samen werken ze het best. Eerst zorg je dat je pagina snel klaar is. Daarna zorg je dat hij snel aankomt. Wel deelt een CDN dezelfde valkuil. Vervang je een afbeelding, dan kan de oude kopie nog even blijven hangen. Leeg dus beide lagen na een wijziging. Doe ze in de juiste volgorde. Eerst je pagina’s licht en snel maken, daarna pas nadenken over verspreiding.
Ja, dat kan zeker. Het is geen knop die altijd winst oplevert. Zitten al je bezoekers dicht bij je eigen server, dan voeg je een extra tussenstop toe. Die stop kost een fractie van een seconde. Bij een lokale bedrijfssite kan dat het net iets trager maken. Een tweede risico zit in de instellingen. Zet je te veel door het netwerk, dan gaan ook dynamische onderdelen mee. Een winkelwagen of een formulier kan dan vreemd gedrag vertonen. Ook de beveiliging kan tegen je werken. Een strenge instelling blokkeert soms echte bezoekers. Ik heb formulieren zien stoppen met versturen zonder foutmelding. Test daarom altijd je hele route na het aanzetten. Vul je contactformulier in, doe een testbestelling en log in als klant. Dat kost tien minuten en voorkomt weken onopgemerkt omzetverlies. Laat het een week aan staan en vergelijk je cijfers. Zie je geen verbetering, dan hoort het niet op jouw site thuis.
Weet je niet of een CDN bij jouw site past? Stuur me de link via het formulier hieronder. Ik kijk waar je bezoekers vandaan komen en hoe zwaar je pagina’s zijn. Blijkt het niet nodig, dan zeg ik dat gewoon en bespaar je geld. Zet je plaats erbij, dan weet ik met wie ik te maken heb.

Waar kan ik je mee helpen?