Heb je drie websites, dan heb je drie keer onderhoud. Drie keer updates, drie keer back-ups, drie keer inloggen. Dat is de reden waarom ondernemers vragen of het niet in een keer kan. Technisch kan dat, en het heet multisite.
Toch adviseer ik het zelden. Het klinkt als tijdwinst, maar je koopt er afhankelijkheid mee.
De vraag die ik altijd stel is deze: horen die sites echt bij elkaar? Zo niet, dan verbind je iets wat losstaat.
Gaat er dan iets mis bij een update, dan liggen ze alle drie plat. Bij losse installaties heb je een probleem in plaats van drie.
Meerdere sites uit een installatie: handig, maar niet vrijblijvend.
Wat is multisite?
Multisite is een functie van WordPress waarmee je meerdere sites in een installatie draait. De sites delen dezelfde bestanden, plugins en thema’s.
Elke site heeft wel een eigen inhoud en eigen instellingen. Ze staan alleen op hetzelfde fundament.
Hoe de adressen werken
Je kunt met subdomeinen werken, dus site-een punt jouwdomein punt nl. Je kunt ook mappen gebruiken, of losse domeinnamen koppelen.
Die laatste optie maakt het interessant voor bureaus. Vijf klanten met vijf eigen domeinen, allemaal op een installatie.
Wanneer het wel logisch is
Bij sites die echt bij elkaar horen en hetzelfde doen.
Situaties waarin ik het overweeg
Een keten met vestigingen die dezelfde opzet hebben.
Een organisatie met afdelingen onder een merk.
Een site in meerdere talen met dezelfde structuur.
Een uitgever met tientallen vrijwel identieke sites.
De rode draad is gelijkvormigheid. Verschillen de sites sterk in opzet, dan werkt het tegen je.
De nadelen
Het belangrijkste is gedeeld risico. Een fout in een plugin raakt alle sites tegelijk.
Daarnaast zijn niet alle plugins geschikt. Sommige gaan ervan uit dat ze de enige installatie zijn en gedragen zich onvoorspelbaar in een netwerk.
Ook je beheer wordt ingewikkelder. Er komt een extra laag bij, het netwerkbeheer, met eigen rechten en instellingen. Niet elke bouwer werkt daar prettig mee.
En je kunt niet meer per site kiezen. Wil klant A een plugin die klant B niet wil, dan wordt dat een gesprek.
Is het goedkoper?
Aan hosting soms wel, want je draait alles op een omgeving. Aan onderhoud valt het tegen.
in een keer bijwerken scheelt tijd, dat klopt. Maar testen wordt zwaarder, want je moet na een update alle sites nalopen. Dat vraagt een goede kopie om op te testen, zie DTAP.
Kun je er weer uit?
Ja, maar het is werk. Je exporteert de inhoud en zet die in een nieuwe installatie.
Media, gebruikers en instellingen vragen daarbij aandacht. Reken op een dagdeel per site, meer bij een webwinkel.
Mijn advies blijft daarom hetzelfde. Kies losse installaties, tenzij er een duidelijke reden is om het niet te doen. Houd je maatwerk in elk geval in een child theme, dan verhuist dat mee. Meer over de omgeving eromheen lees je bij hosting.
Wat het beheer betekent
Er komt een extra laag bij: het netwerkbeheer. Daar bepaal je welke thema’s en plugins beschikbaar zijn voor de sites eronder.
Een sitebeheerder kan dan niet zomaar zelf iets installeren. Dat is precies de bedoeling bij een keten, en precies het probleem bij losse klanten.
Testen wordt zwaarder
Na een update moet je alle sites nalopen. Een probleem kan zich op de ene site anders uiten dan op de andere.
Zonder testomgeving zou ik hier niet aan beginnen. Je zet dan in een keer alles op het spel voor een kwartier tijdwinst.
Wat er gedeeld is en wat niet
Gedeeld zijn de bestanden, de plugins, de thema’s en de gebruikerslijst. Per site verschillen de inhoud, de instellingen en de menu’s.
Media staan in een aparte map per site. Dat is prettig bij een verhuizing, want die map kun je meenemen. Meer over die kant lees je bij backend.
Wanneer je het aanzet
Bij voorkeur bij het opzetten van een nieuwe omgeving. Een bestaande site omzetten naar een netwerk kan wel, maar het is meer werk dan opnieuw beginnen.
Denk er dus vooraf over na en niet halverwege. Dat geldt voor bijna elke keuze in dit vak, en hier in het bijzonder.
Meer vragen over Multisite
Dit zijn de vragen die ik hierover het vaakst krijg. Ik werk ze los uit.
Wat is WordPress Multisite?
Wanneer gebruik je Multisite?
Wat zijn de nadelen van Multisite?
Kun je een site uit een multisite halen?
Is Multisite goedkoper?
Wat is het verschil met losse WordPress-installaties?
Wat is WordPress Multisite?
Bij sites die echt bij elkaar horen en hetzelfde doen. De rode draad is gelijkvormigheid.
Ik overweeg het in vier situaties. Een keten met vestigingen die dezelfde opzet hebben. Een organisatie met afdelingen onder een merk.
Een site in meerdere talen met dezelfde structuur. Of een uitgever met tientallen vrijwel identieke sites.
Verschillen de sites sterk in opzet, dan werkt het tegen je. Dan zit je constant compromissen te sluiten over plugins en thema’s.
De vraag die ik altijd stel is deze: horen die sites echt bij elkaar? Zo niet, dan verbind je iets wat losstaat, en dat wreekt zich bij de eerste storing.
Stel jezelf de vraag of die sites over vijf jaar nog steeds hetzelfde doen. Groeien ze uit elkaar, dan wordt het netwerk een keurslijf in plaats van een gemak.
Bij twijfel kies je losse installaties, want die kant op is altijd makkelijker. Groeien ze uit elkaar, dan is losmaken later een dure operatie.
Wanneer gebruik je Multisite?
Multisite is een functie van WordPress waarmee je meerdere websites draait vanuit een installatie. De sites delen dezelfde bestanden, plugins en thema’s.
Elke site heeft wel eigen inhoud en eigen instellingen. Ze staan alleen op hetzelfde fundament en worden in een keer bijgewerkt.
Je kunt met subdomeinen werken, dus site-een punt jouwdomein punt nl. Je kunt ook mappen gebruiken, of losse domeinnamen aan elke site koppelen.
Die laatste optie maakt het interessant voor bureaus. Vijf klanten met vijf eigen domeinen, allemaal op een installatie.
Het klinkt daarmee als tijdwinst. Toch adviseer ik het zelden, want je koopt er afhankelijkheid mee. Meer over het systeem eronder lees je bij CMS.
Het klinkt als tijdwinst en dat is het deels ook. Reken alleen ook mee wat er gebeurt als er iets misgaat, want dan raakt het al je sites tegelijk.
Dat is de afweging die je vooraf maakt en niet achteraf. Vraag jezelf af hoeveel een dag zonder al je sites je zou kosten.
Wat zijn de nadelen van Multisite?
Het belangrijkste nadeel is gedeeld risico. Een fout in een plugin raakt al je sites tegelijk.
Bij losse installaties heb je dan een probleem. Bij multisite heb je er drie of vijf, en meestal op het slechtst denkbare moment.
Daarnaast zijn niet alle plugins geschikt. Sommige gaan ervan uit dat ze de enige installatie zijn en gedragen zich onvoorspelbaar in een netwerk.
Ook je beheer wordt ingewikkelder. Er komt een extra laag bij met eigen rechten en instellingen, en niet elke bouwer werkt daar prettig mee.
En je kunt niet meer per site kiezen. Wil klant A een plugin die klant B niet wil, dan wordt dat een gesprek in plaats van een handeling.
Vraag je bouwer of hij ervaring heeft met een netwerkopzet. Het is echt ander werk dan een gewone installatie beheren.
Een bouwer die het nog nooit heeft gedaan, leert het op jouw site. Dat wil je liever niet.
Is Multisite goedkoper?
Aan hosting soms wel, want je draait alles op een omgeving. Aan onderhoud valt het tegen.
In een keer bijwerken scheelt tijd, dat klopt. Je klikt een keer op bijwerken in plaats van vijf keer.
Maar testen wordt zwaarder. Na een update moet je alle sites nalopen, want een probleem kan zich op de ene site anders uiten dan op de andere.
Dat vraagt een goede kopie om op te testen. Zonder testomgeving is multisite een risico dat ik niet zou nemen.
Reken het dus door over een heel jaar en niet per update. Vaak blijkt de winst kleiner dan gedacht, terwijl het risico groter is. Meer daarover lees je bij DTAP.
Reken het door over een heel jaar en niet per update. Vaak blijkt de winst kleiner dan gedacht, terwijl het risico groter is.
Neem de uren voor testen mee in die som, want dat is de post die zwaarder wordt.
Kun je een site uit een multisite halen?
Ja, maar het is werk en het gaat niet met een knop.
Je exporteert de inhoud van die ene site en zet die in een nieuwe, losse installatie. De teksten en pagina’s komen meestal netjes mee.
Media, gebruikers en instellingen vragen daarbij extra aandacht. Afbeeldingen staan in een aparte map per site en gebruikers zijn gedeeld over het netwerk.
Reken op een dagdeel per site, en op meer bij een webshop met bestellingen en klantgegevens.
Dat is precies waarom ik vooraf terughoudend ben. Erin gaan kost een uur, eruit komen kost een dag. Kies dus losse installaties tenzij er een duidelijke reden is om het niet te doen.
Denk hier vooraf over na en niet halverwege. Erin gaan kost een uur, eruit komen kost een dag per site.
Een bestaande site omzetten naar een netwerk kan wel, maar het is meer werk dan opnieuw beginnen. Kies dus bewust op het moment dat je een nieuwe omgeving opzet.
Heb je meerdere websites en vraag je je af of het slimmer kan? Beschrijf je situatie via het formulier hieronder. Ik kijk of die sites echt bij elkaar horen en of samenvoegen je tijd oplevert of juist risico. Ook als het antwoord nee is, hoor je waarom. Vermeld je plaats, dan weet ik meteen waar je zit.
Waar kan ik je mee helpen?
Ook bekend als: WordPress-netwerk, MU, multisite-netwerk
